NFI: 'Cannabis en amfetamine meest gebruikte drugs in het verkeer'

In dit artikel:

Chemicus Carolien Boone en toxicoloog Kristof Maudens van het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) onderzochten ruim 64.000 door de politie ingestuurde bloedmonsters uit de periode 2017–2023 om te achterhalen welke verdovende middelen in de bloedbaan van verdachte bestuurders worden aangetroffen en in welke concentraties. De analyse volgt op de aangepaste Wegenverkeerswet van 1 juli 2017, die voor het eerst wettelijke grenswaarden introduceerde en politietests (speeksel) mogelijk maakt als aanleiding voor bloedafname.

Belangrijkste bevindingen:
- THC (cannabis) komt het vaakst voor: in 71% van de positieve monsters. Daarna volgen amfetamines (30%), cocaïne (15%) en GHB (6,8%).
- Bij één op de vijf positief geteste bestuurders werden twee, drie of zelfs vier verschillende middelen tegelijk gevonden; veelvoorkomende combinaties waren THC met amfetamine of cocaïne, en GHB met amfetamine.
- Ongeveer twee derde van de aangehouden bestuurders testte positief op één of meer drugs. Vrijwel alle verdachten waren mannelijk (92%), de gemiddelde leeftijd was 29 jaar. Jongere bestuurders (<26) hadden vaker THC in het bloed; cocaïne- en amfetaminegebruik nam toe met leeftijd.
- In meerdere gevallen zaten bestuurders zonder rijbewijs achter het stuur.

Werkwijze en betekenis voor handhaving:
De politie gebruikt speekseltests als indicatie; positieve tests leiden tot bloedafname en laboratoriummetingen waarmee wordt vastgesteld of concentraties boven wettelijke grenswaarden uitkomen. Het NFI ziet sinds 2017 een toename van ingestuurde monsters, wat het instituut aanleiding gaf tot dit longitudinale dataonderzoek. De resultaten bieden handvatten voor politie, Openbaar Ministerie en beleidsmakers om testprocedures te optimaliseren, controles gerichter in te zetten en strafrechtelijke weging van middelengebruik te herzien.

Vervolg: het NFI wil verder onderzoek doen naar ongelukken onder invloed en potentieel naar drugsgebruik bij beroepschauffeurs, onderwerpen waarvoor nog weinig Nederlandse cijfers bestaan.