Belanghebbenden mogen soms meebeslissen over bestuurlijke boetes ILT

In dit artikel:

De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) mag onder voorwaarden externe partijen betrekken bij beslissingen over bestuurlijke boetes, oordeelt staatsraad advocaat-generaal Rob Widdershoven in een conclusie van 10 december aan de Raad van State. De uitspraak volgt op hoger beroep van vakbond FNV nadat de minister hen weigerde als belanghebbende te erkennen in een boetezaak tegen een Litouwse transporteur. FNV had eigen onderzoek gedaan naar cabinekamperen en het overschrijden van rij- en rusttijden; de ILT gebruikte die bevindingen in haar onderzoek en legde uiteindelijk een boete op.

Widdershoven stelt dat derden alleen als belanghebbende kunnen worden aangemerkt wanneer het boetebesluit rechtstreeks voortkomt uit hun eigen handhavingsverzoek. Daarbij gelden de eisen van artikel 1:2 Awb, waaronder een criterium van persoonlijk belang; ook collectieve organisaties zoals FNV komen in aanmerking als hun statutaire doel en feitelijke activiteiten passen bij het belang dat zij verdedigen. Als de toezichthouder echter op eigen initiatief handelde en niet vanwege een extern verzoek, kan de derde niet deelnemen aan de procedure.

De conclusie laat theoretisch ruimte voor FNV om alsnog betrokken te worden, maar beantwoordt niet definitief of dat in deze zaak zo is. Partijen mogen reageren; de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State zal uiteindelijk beslissen. Een bevestiging van Widdershovens lijn kan precedentwerking krijgen: maatschappelijke organisaties kunnen vaker aanspraak maken op deelname aan boeteprocedures, en het onderscheid tussen klachten van derden en eigen controles van toezichthouders wordt juridisch belangrijker.